Meer uit je leven halen

We hebben allemaal een vakgebied dat ons uniek maakt. Dat is de eigen levensloop. Door die met een andere bril te bekijken, krijg je meer oog voor de waarden die jij belangrijk vindt.

Door alle tijden heen is de levensloop als een trap afgebeeld, waarbij de vitaliteit tot het midden van het leven groeit, om daarna geleidelijk af te nemen. Een soort energiecurve dus. Het boeiende is dat die curve zich net als een fractal op vele niveaus herhaalt. Ze komt in ieder project, in iedere baan, zelfs in de loop van iedere dag terug. We beginnen met veel energie om aan het einde gas terug te nemen.

Onze levensweg voert ons door een heuvelachtig landschap met toppen, lange vlakke stukken en zo nu en dan een diep dal. Doe je een stap vooruit in je carrière, dan voert je pad omhoog en neemt je levenslust toe. Heb je het na een aantal jaren niet meer naar je zin, dan neemt je energie af en ga je met steeds meer tegenzin naar je werk. Energetisch gezien is dit de ideale periode om terug te blikken. Dat dit ook loont, merk je bij de evaluatie van een afgerond project. Dankzij de terugblik, kun je oogsten.

Kracht, ervaring, inzicht

In dit 17e eeuwse schilderij is uitgegaan van een levensboog van honderd jaar en stond iemand op zijn vijftigste op het toppunt van zijn kunnen. Het sluit aan op een levenswet die we allemaal kennen. Jonge mensen groeien en worden tot een bepaalde leeftijd steeds sterker. Daarna neemt hun fysieke kracht geleidelijk af, terwijl hun ervaring nog een tijd doorgroeit. In de bloeitijd van het leven is er sprake van een optimale combinatie van fysieke kracht en ervaring. De bandbreedte van de bloeitijd en de leeftijd waarop die intreedt, verschillen van vak tot vak. In de sport is de bloei eerder bereikt dan in de politiek of in de kunst.

Levenstrap_Leiden_c1650

 

Levenstrap uit het Sint-Annahofje in Leiden (ca 1650)

Bron Wikimedia Commons 

 

 

De levenstrap deelt het leven wat cru in drie grote blokken in, die vaak groei, bloei en neergang worden genoemd. Een somber perspectief als je de indruk hebt dat je bloeitijd inmiddels achter de rug is. Gelukkig kunnen we de neergaande lijn ook op een positieve manier bekijken.

Naarmate we langer werken, krijgen we ons werk steeds beter in de vingers. Jarenlange ervaring maakt ons onbewust bekwaam en pas als een nieuweling ons iets vraagt, gaan we over ons gedrag nadenken. Vragen wekken bewustzijn voor het kapitaal ‘in onze vingers’. En pas als we bewust op ons handelen te reflecteren, kunnen we een vraag beantwoorden. Vaak leidt reflectie tot nieuwe inzichten. Die zijn belangrijk, want alleen vanuit werkelijk inzicht in een situatie kun je stappen zetten die tot een gezonde ontwikkeling leiden.

Bewust inzicht vergaren

Hoe ouder je wordt en hoe meer je hebt gedaan, hoe ruimer je levenservaring zal zijn. Of je ook tot inzicht komt, hangt vooral af van de tijd die je voor reflectie wilt nemen. Vroeger was dat wel anders en had alleen de gegoede klasse hier tijd voor. Alle anderen werkten zich hun hele leven lang uit de naad. Laten we ter illustratie een uitstapje nemen naar de klassieken. Voor hen was politiek het hoogst denkbare ambt. Logisch, want het lot van een stadstaat hing van goede politici af. Wie waren er volgens hen geschikt voor deze belangrijke positie?

Volgens de Atheense filosoof Plato was de ideale politicus een oudere filosoof die eerder zijn sporen in de samenleving had verdiend. Uit zijn CV moest blijken dat hij moedig, matig en wijs genoeg was om het schip van staat rechtvaardig te besturen. Een vergelijkbaar CV had je nodig als je lid wilde worden van de Romeinse Senaat. Een politiek ambt was in die tijd slechts bereikbaar voor vrije burgers die niet hoefden te werken voor hun brood. Alleen zij hadden tijd genoeg om op de effecten van hun handelen te reflecteren en nieuwe inzichten te oogsten. Hun vermogen om op grond daarvan een nieuwe koers uit te zetten en anderen te overtuigen, maakte hen tot staatslieden van formaat.

Gelukkig zijn er tegenwoordig steeds meer mensen in staat de tijd te nemen om bewust inzicht te verwerven.

Eerst verzilveren, dan oogsten

In je werk groeien ervaring en salaris een hele tijd lang min of meer gelijk op. Je verzilvert als het ware de toename van je vaardigheden. Maar aan die groei zijn grenzen gesteld, want onherroepelijk breekt er een moment aan waarop je de laatste periodiek in je loonschaal bereikt. Tenzij je natuurlijk al eerder de uitdaging van een nieuwe stap in je carrière voelde. Wil je het kapitaal in je vingers goed benutten, dan moet je op tijd gaan oogsten. Signalen om serieus op onderzoek te gaan zijn:

  • niet lekker in je vel zitten;
  • twijfels over je levenskoers;
  • besef op het verkeerde spoor te zitten;
  • verveling.

Oogsten doe je door op je handelen terug te blikken. Je kunt er het beste een tijd lang een dagelijkse activiteit maken. Iedere dag vormt een mini-energiecurve waarbij je ’s morgens verfrist wakker wordt en ‘s avonds moe gaat slapen. Dat maakt de avond voor veel mensen het geschiktst voor een terugblik. Ik doe dit nu bijna veertig jaar en houd regelmatig een dagboek bij. Mijn notities zijn meestal kort, maar het schrijven helpt me mijn gedachten te ordenen en de essentie uit een dag te destilleren.

Het geheim van een goede terugblik schuilt in de vraag die je stelt. Een goede vraag geeft je de energie voor je onderzoek. Dat betekent ook dat alleen jij die vraag kunt formuleren. Nieuwsgierig hoe je dat doet? Klik dan door naar Oefening 1: Terugblik op het handelen. De eerste van een reeks van negen oefeningen.

Dit bericht werd geplaatst in bewustzijnsontwikkeling, filosofie en antroposofie, levenskunst en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Een reactie op Meer uit je leven halen

  1. Mooi beschreven, Annemarie! Je hebt een uitstekende stijl, het leest als een trein.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s